معنای اصطلاحات ^
منظور از اصطلاحات سلاح‌ها، مهمات، مواد منفجره، سازوکارهای انفجاری و سایر اشیای مرتبط، همان مواردی است که در مقررات ماده 1 قانون 2168/93 “تنظیم امور مربوط به سلاح‌ها، مهمات، مواد منفجره و غیره” آمده است. به‌ویژه:
سلاح هر دستگاهی است که با نیروی پیشران تولیدشده به هر روش، پرتابه، مواد شیمیایی، پرتو، شعله یا گازها را پرتاب می‌کند و می‌تواند موجب جراحت یا آسیب به سلامت اشخاص، خسارت به اشیا یا ایجاد آتش‌سوزی شود؛ به‌ویژه هر سلاح گرم، نارنجک و مین از هر نوع و نیز هر وسیله‌ای که بتواند به هر طریق نتایج فوق را ایجاد کند.
سلاح‌ها عمدتاً به این گروه‌ها تقسیم می‌شوند: سلاح‌های گرم خان‌دار، تفنگ‌های شکاری بدون خان و سلاح‌های بادی.
سلاح‌های گرم خان‌دار همه سلاح‌های گرمی هستند که داخل لوله آن‌ها صاف نیست، بلکه دارای خان‌ها یا شیارهای مارپیچ، به شکل معمول یا چندضلعی، با گردش راست‌گرد (R) یا چپ‌گرد (L) است.
تفنگ‌های شکاری بدون خان، سلاح‌های دوشی تک‌لول یا دولول، تکرارشونده یا نیمه‌خودکار هستند که داخل لوله آن‌ها صاف و غیرخان‌دار است و طول کلی، طول لوله، ظرفیت خزانه و کاربرد آن‌ها مطابق قانون یادشده تعیین می‌شود. در کشور ما این‌ها وسیله‌ای سنتی و رایج برای ارتکاب اعمال مجرمانه به شمار می‌روند.
از سلاح‌های قابل ذکر دیگر، سلاح‌هایی هستند که شکل شیء دیگری دارند. این سلاح‌های پنهان‌شده یا استاندارد و کارخانه‌ای‌اند یا دست‌ساز. رایج‌ترین نمونه‌ها عبارت‌اند از “سلاح-خودکار” به شکل خودکار فلزی، و “سلاح-جاکلیدی” به شکل جاکلیدی فلزی کوچک که به کنترل از راه دور فعال/غیرفعال کردن دزدگیر خودرو نیز شباهت دارد.
سلاح‌های بادی سلاح‌هایی هستند که با هوای فشرده یا با استفاده از دی‌اکسید کربن کار می‌کنند و ساچمه‌ای از فلز، پلاستیک یا ماده دیگر پرتاب می‌کنند.
علاوه بر موارد بالا، طبق قانون 2168/93 اشیایی نیز سلاح محسوب می‌شوند که برای حمله یا دفاع مناسب‌اند، به‌ویژه سازوکارها و هر وسیله پرتاب مواد شیمیایی (SPRAY) یا تخلیه انرژی الکتریکی، انواع چاقوها جز مواردی که نگهداری آن‌ها برای کاربردهای مقرر در قانون توجیه دارد، پنجه‌بوکس، باتوم‌های فلزی یا غیرفلزی و باتوم‌های متصل به زنجیر یا طناب (نونچاکو)، شمشیرها، نیزه‌ها، خنجرها، کمان‌ها، زوبین‌ها و باتوم‌های پلیس، اشیا یا وسایلی که برای پرتاب موادی به کار می‌روند که خودبه‌خود مشتعل می‌شوند یا حاوی مواد شیمیایی بی‌حس‌کننده یا تحریک‌کننده‌اند و برای حمله یا دفاع در نظر گرفته شده‌اند، و تفنگ‌های ماهیگیری که جسم فلزی نوک‌تیز پرتاب می‌کنند. همچنین مشمول مقررات این قانون‌اند: صداخفه‌کن‌هایی که روی هر سلاحی نصب می‌شوند، وسایل یا تأسیسات روشن‌کردن هدف یا نشانه‌گیر سلاح، دوربین‌های هدف‌گیری و هر نوع نشانه‌گیر و شبیه‌ساز تیراندازی، قطعات یدکی، اجزا و متعلقات سلاح‌ها و سازوکارهای انفجاری و اجزای مهمات، همچنین نمونه‌های تقلیدی سلاح گرم (REPLICA) اگر قابل تبدیل به سلاح واقعی باشند و سلاح‌های گرم غیرقابل کار به علت نقص یا خرابی اساسی.
مهمات هر نوع اقلام تیراندازی است، به‌ویژه فشنگ‌های تفنگ‌های جنگی، سلاح‌های خودکار، سلاح‌های گرم، تپانچه‌ها و رولورها، پرتابه‌های سلاح‌های سنگین و توپخانه، و نیز سامانه‌هایی متشکل از مواد منفجره، سازوکارهای انفجاری یا ترکیب آن‌ها که می‌توانند همان‌گونه استفاده شوند یا با سلاح‌های مسیر مستقیم یا قوسی شلیک شوند. در مفهوم مهمات، عناصر فعال یا اجزای آن‌ها نیز شامل می‌شود، مانند چاشنی‌ها، پوکه‌ها، گلوله‌ها، مواد کندسوز و همچنین فشنگ‌های مواد شیمیایی زیان‌آور.
مواد منفجره اجسام جامد یا مایعی هستند که به هر علت دچار تغییر شیمیایی شده و در شرایط دما و فشار بالا به توده‌های گازی تبدیل می‌شوند و آثار بالستیکی یا انفجاری ایجاد می‌کنند.
سازوکار انفجاری هر وسیله‌ای است که می‌تواند انفجار هر ماده منفجره‌ای را ایجاد کند.
موضوعاتی مانند واردات، صادرات و صادرات مجدد، ترانزیت، ساخت، تعمیر و مونتاژ سلاح‌ها و مواد منفجره، تجارت و عرضه، نگهداری، حمل سلاح، انتقال سلاح‌ها و مواد منفجره و استفاده از مواد منفجره، استفاده از سلاح، تیراندازی بی‌هدف، ضبط و مصادره، مجوزها و صلاحیت سلاح‌ها، میدان‌های تیر و غیره که به سلاح‌ها، مهمات، مواد منفجره و سازوکارهای انفجاری مربوط‌اند، توسط مقررات قانون 2168/93 که امروز لازم‌الاجراست تنظیم می‌شوند.

آزمایش‌های آزمایشگاهی ^
با به‌کارگیری روش‌های علمی و فنی شناخته‌شده بین‌المللی، مستند از نظر علمی و قابل پذیرش در دادگاه، آزمایش‌های آزمایشگاهی و سایر بررسی‌ها را بر اشیا و ادله مرتبط با سلاح‌های گرم و دیگر سلاح‌ها انجام می‌دهیم، با هدف:

1. شناسایی ویژگی‌های عمومی سلاح‌ها و مهمات برای تعیین نوع، دسته و کارکرد آنها و همچنین نوع پوکه‌ها، گلوله‌ها و اشیای مرتبط.
2. تعیین توانایی‌های سلاح و مهمات در ارتباط با آثار جرحی و دیگر آثار ناشی از استفاده آنها.
3. شناسایی ویژگی‌ها و آثار فردی روی سلاح‌ها، پوکه‌ها، گلوله‌ها و اشیای مرتبط از طریق مقایسه در میکروسکوپ مقایسه‌ای، برای تعیین هویت سلاح استفاده‌شده یا ارتباط متقابل آنها.
4. بررسی هر شیء دیگری که برای حمله یا دفاع در نظر گرفته شده است، مانند نسخه‌های مشابه سلاح، سلاح‌های پنهان، سلاح‌های تخلیه الکتریکی، چاقوها و افشانه‌ها.
5. تعیین اینکه اشیای مورد بررسی مشمول مقررات قانون سلاح‌ها و موضوعات مرتبط هستند یا خیر.

بازدید میدانی - ارزیابی - بهره‌برداری ^
افزون بر این انجام می‌دهیم:

1. بازدید میدانی از محل تیراندازی برای تعیین مسائل بالستیک خارجی و نهایی/جرحی، مانند موقعیت تیرانداز، مسیر گلوله‌ها و آثار بالستیکی.
2. بازنمایی & بازسازی صحنه برای فهم و احراز شرایط ارتکاب فعل مورد بررسی.
3. ارزیابی بالستیکی گزارش‌های آزمایشگاهی صادره از آزمایشگاه‌های دولتی یا دیگر آزمایشگاه‌ها یا متخصصان در پرونده‌های مربوط به سلاح و اشیای مرتبط، مانند آثار باقیمانده تیراندازی یا توان بالستیکی شیء مورد بررسی.
4. بهره‌برداری از داده‌هایی که نیاز به بررسی بیشتر دارند، با تعیین نقاط جرم‌شناختی برای تحلیل، مستندسازی و ارائه، و شناسایی نقاطی که امکان آزمایش یا بهره‌برداری از آنها وجود داشت ولی درخواست مربوط مطرح نشده بود.

پرسش‌های نمونه که بسته به پرونده قابل طرح است ^

1. کدام سلاح استفاده شده است؟
2. چند سلاح استفاده شده است؟
3. توانایی‌های بالستیکی سلاح چیست؟
4. آیا سلاح عملکرد معیوب یا اختلال دارد؟
5. موقعیت تیرانداز چیست؟
6. آیا موقعیت تیرانداز نتیجه جرحی و بالستیکی را توجیه می‌کند؟
7. بر اساس نتایج گزارش پزشکی قانونی، چه مسیر یا جهتی برای گلوله‌ها به دست می‌آید؟
8. آیا اظهارات افراد درگیر با آثار بالستیکی و جرحی سازگار است؟
9. آیا شلیک مستقیم به هدف بوده یا ابتدا کمانه رخ داده است؟
10. آیا موضوع شلیک تصادفی یا حادثه است؟
11. آیا موضوع خودکشی است؟
12. توانایی‌های بالستیکی سلاح‌های پنهان مانند نوع قلم یا جاکلیدی چیست؟
13. آیا کشف باقیمانده‌ها روی دست‌های مظنون ناشی از تیراندازی است یا علت دیگری دارد؟
14. آیا خسارت شیشه‌ها، خودروها یا اشیای دیگر ناشی از تیراندازی است یا علت دیگری دارد؟